

Իրավիճակը Լեռնային Ղարաբաղում ցեղասպանություն է, ասել է Ցեղասպանագետների միջազգային ասոցիացիայի նախագահ Մելանի Օ'Բրայենը Blankspot-ին տված հարցազրույցում։ «Պարզ է, որ Ադրբեջանը հարձակվում է Լեռնային Ղարաբաղի հայերի վրա, քանի որ նրանք հայ են։ Հետևաբար, խումբը թիրախավորվում է որպես էթնիկ և կամ ազգային խումբ, որոնք երկուսն էլ պաշտպանված խմբեր են՝ համաձայն Ցեղասպանության կոնվենցիայի [Ցեղասպանության հանցագործության կանխարգելման և պատժի մասին կոնվենցիա]», - ասաց Մելանի Օ'Բրայենը: Նրա խոսքով, ցեղասպանության գործընթացը սկսվել է Լաչինի միջանցքի արդյունավետ շրջափակմամբ։ «Սակայն Լաչինի միջանցքի շրջափակումից ի վեր, կանխամտածված սովամահությունը և առողջապահական խնամքի հասանելիության մերժումը ցույց են տալիս Լեռնային Ղարաբաղը հայերից ոչ միայն էթնիկ մաքրելու, այլև նրանց ֆիզիկական ոչնչացման մտադրությունը: Սննդի և առողջապահության մերժումը միայն մահվան է հանգեցնում: և այս գործողությունները ցեղասպանության կարևոր մասն են, որը մենք տեսել ենք այլ ցեղասպանություններում, ներառյալ Հոլոքոստը, Հայոց ցեղասպանությունը, Կամբոջայի ցեղասպանությունը և Ռոհինջա ցեղասպանությունը», - բացատրեց նա: «Ադրբեջանն ասաց, որ կբացի Լաչինի միջանցքը, որպեսզի Լեռնային Ղարաբաղի բնակիչները դուրս գան։ Այնուամենայնիվ, նրանք չեն կարողանա վերադառնալ: Այսպիսով, Լեռնային Ղարաբաղի այդ 120.000 մարդկանց ընտրությունը հետեւյալն է՝ մնացեք և կրեք ցեղասպանություն՝ սովի և բուժօգնության բացակայության պատճառով: Սա այն դեպքում, երբ Հաագայի Միջազգային դատարանը (ICJ) հասկացրել է Ադրբեջանին, որ Լաչինի միջանցքի շրջափակումը ուղղակի վտանգ է ստեղծում հայերի համար»,- հավելել է Մելանի Օ'Բրայենը: Նա նաև ասաց, որ Ադրբեջանը տեղյակ է Հաագայի հրամանի մասին, սակայն շարունակում է շրջափակումը։ «Բացի այդ, Ադրբեջանը վերջին օրերին ռմբակոծել է քաղաքացիական բնակավայրերը, ինչը նույնպես համարվում է ռազմական հանցագործություն։ Հազարավոր մարդիկ փախել են այն գյուղերից, որոնք Ադրբեջանը վերցրել և օկուպացրել է առանց որևէ այլ տեղ գնալու, բացի Լեռնային Ղարաբաղի այլ շրջաններից: Ադրբեջանն այժմ սպանում է ռմբակոծությունների, սովի և առողջապահությունից հրաժարվելու միջոցով: Ադրբեջանը հայտարարել է, որ սնունդ և վառելիք է մատակարարելու Լեռնային Ղարաբաղ, բայց դեռևս պարզ է, թե արդյոք դա կարվի՝ 9 ամիս նման մարդասիրական կարիքները մերժելուց հետո», - ասաց նա: Նրա գնահատմամբ՝ ցեղասպանության ռիսկի գործոնները գոյություն են ունեցել Լեռնային Ղարաբաղում երկար տարիներ, այդ թվում՝ ատելության հրահրումը և հայկական մշակութային ժառանգության վայրերի, օրինակ՝ եկեղեցիների ոչնչացումը: «Ատելության խոսք և դիվահարություն, ի թիվս այլ բաների, տեղի են ունեցել երկրի ղեկավարների, լրատվամիջոցների և դպրոցական կրթության ոլորտում: Այնուամենայնիվ, 2022 թվականի դեկտեմբերից, երբ Ադրբեջանը փակեց Լաչինի միջանցքը և հետագայում Լեռնային Ղարաբաղից դուրս գտնվող այլ ճանապարհներ, հենց այդ ժամանակ մենք տեսանք ցեղասպանության վտանգի բարձրացում, և երբ այս շրջափակումը շարունակվեց, այն դարձավ ցեղասպանություն: Դա պայմանավորված է նրանով, որ Լեռնային Ղարաբաղի ժողովուրդը չի կարողացել լքել անկլավը», - ասել է Ցեղասպանագետների միջազգային ասոցիացիայի նախագահ Մելանի Օ'Բրայենը: