

Վնասված հին պապիրուսի մագաղաթները, որոնք թվագրվում են մ.թ. 1-ին դարով, վերջապես վերծանվում են Vesuvius Challenge մրցույթի հաղթողների կողմից՝ օգտագործելով համակարգչային տեսլականը և AI մեքենայական ուսուցման ծրագրերը, հաղորդում է Popular Science-ը: Երեք հաղթողներ՝ Լյուկ Ֆարրիտորը (ԱՄՆ), Յուսեֆ Նադերը (Եգիպտոս) և Ջուլիան Շիլիգերը (Շվեյցարիա) կբաժանեն 700,000 դոլար գլխավոր մրցանակը՝ մոտավորապես 2,000 նիշերի վերծանումից հետո, որոնք կազմում են նախկինում չտեսնված հունարեն տեքստերի 15 սյունակ: Մագաղաթները կարբոնացվել են մ.թ. 79-ին Իտալիայի Վեզուվ լեռան ժայթքման ժամանակ, և դրանք բացառապես անհասանելի են եղել վերականգնման սովորական մեթոդներով, քանի որ դրանք վերածվել են փխրուն, ածխացած գերանի: Մագաղաթները ժամանակին բնակվում էին Հուլիոս Կեսարի աներոջը պատկանող վիլլայի գրադարանում, որը գտնվում էր Պոմպեյից հարավ՝ Հերկուլանում քաղաքում: Իր ժայթքումից հետո Վեզուվիուսի պատմական հրաբխային պայթյունը գրեթե ակնթարթորեն այրեց գրադարանը, այնուհետև այն թաղեց մոխրի և պեմզայի մեջ: Կարբոնացված մագաղաթները դարեր շարունակ կորած մնացին, մինչև 1752 թվականին ֆերմերը նորից հայտնաբերեց: 2019 թվականին մոտ 270 «Պապիրուսների վիլլա» մատյանները դեռևս անհասանելի էին, ինչը երկարատև առեղծված էր, որը Կենտուկիի համալսարանի թիմին դրդեց 3D սկանավորել արխիվը և գործարկել Vesuvius Challenge-ը 2023 թվականին: