

Եվրոպայի խորհրդի խորհրդարանական վեհաժողովի (ԵԽԽՎ) հինգշաբթի օրը կայացած նիստում հրատապ ընթացակարգով Լեռնային Ղարաբաղում հումանիտար իրավիճակի քննարկման ժամանակ ՄԱԿ ՓԳՀ-ի ներկայացուցիչ Անդրեաս Վիզները ներկայացրել է ՄԱԿ ՓԳՀ-ի կողմից պատրաստված արձագանքման ծրագիրը, որը վերաբերում է. հումանիտար իրավիճակը Լեռնային Ղարաբաղում սեպտեմբերի 19-ի սրացումից հետո. Նա ասաց, որ ՀՀ կառավարությունն իրենց տեղեկացրել է, որ սեպտեմբերի 24-ից հոկտեմբերի 4-ն ընկած ժամանակահատվածում Լեռնային Ղարաբաղից բռնի տեղահանվել է ավելի քան 100632 մարդ, այդ թվում՝ 30000 երեխա, այսինքն՝ օրական մոտ 15000 մարդ է ժամանել Հայաստան։ Սակայն հոկտեմբերի 1-ից մարդկանց հոսքը զգալիորեն նվազել է։ Նրա խոսքով, 3 միլիոն բնակչություն ունեցող Հայաստանում յուրաքանչյուր 30-րդը համարվում է փախստական, այդ թվում՝ 35 հազար փախստական, որոնց մեծ մասը Հայաստան է եկել նախորդ պատերազմի ժամանակ։ Անդրեաս Վիզները նշել է, որ փախստականները հիմնականում շփոթված են և անհանգստացած իրենց ապագայով։ «Նրանք չգիտեն, թե ինչ կլինի Լեռնային Ղարաբաղում իրենց տների հետ, կկարողանա՞ն երբևէ վերադառնալ, թե՞ ի թիվս այլ խնդիրների, կկարողանան լուծել իրենց երեխաների կրթության խնդիրը Հայաստանում, նրանք կարողացել են. շատ քիչ բան տանել իրենց հետ և անհապաղ կարիք ունեն այնպիսի իրերի, ինչպիսիք են վերմակները, անկողնային պարագաները, դեղորայքը, սոցիալ-հոգեբանական աջակցությունը և այլն: Շատերը, այդ թվում՝ երեխաներն ու տարեցները, վնասվածքներ ունեն և հոգեբանական աջակցության կարիք ունեն»,- ասաց նա։ Նրա խոսքով, թեև Հայաստանի կառավարությունն անում է հնարավորը տեղահանվածների կարիքները հոգալու համար, այնուամենայնիվ, առնվազն վեց և ավելի ամիսների ընթացքում միջազգային կազմակերպությունների աջակցության կարիքը կա։ Անդրեաս Վիզների խոսքով՝ մարդասիրական օգնության ծրագրերին պետք է հաջորդեն առաջադեմ ինտեգրացիոն ծրագրերը։ Անդրեաս Վիզների խոսքով, ՀՀ-ում առկա բնակարանները վերանորոգման կարիք ունեն, բնակարանային պայմաններն անբավարար են մարդկանց վթարային ռեժիմում տեղավորելու համար։ Միավորված ազգերի կազմակերպության փախստականների հարցերով գերագույն հանձնակատարի գրասենյակը նույնպես ներգրավված է տեղահանվածների վայրերի մշտադիտարկումով։ Նա նաև նշեց, որ Լեռնային Ղարաբաղից Հայաստան տեղափոխված երեխաների 40%-ն այժմ դպրոց է հաճախում Հայաստանում, սակայն դա բավականին ցածր ցուցանիշ է, և պատճառն այն է, որ ոչ բոլոր ընտանիքներն են կարողացել վերջնականապես հաստատվել կոնկրետ համայնքում. և ոչ բոլոր դպրոցներն են կարողացել նոր աշակերտներ ընդունել: Անդրեաս Վիզները նշեց նաև, որ ՀՀ կառավարությունը մեկանգամյա և վեցամսյա ֆինանսական աջակցություն կտրամադրի տեղահանվածներին։ Սակայն, ըստ նրա, կարիք չկա, որ տեղահանվածները երկար ժամանակ ստանան այդ հատուկ աջակցությունը, այդ օգնությունը պետք է հնարավորինս արագ ներառվի սոցիալական ապահովության ծրագրերում։ Երկարաժամկետ հեռանկարում, ըստ նրա, միջազգային աջակցության կարիք կա, որպեսզի տեղահանվածների համար ստեղծվեն համապատասխան պայմաններ և ենթակառուցվածքներ, օրինակ՝ մեծացնել դպրոցների հնարավորությունները, քանի որ, ըստ նրանց հաշվարկների, տեղահանվածներից մոտ 85.000-ը. Լեռնային Ղարաբաղից մարդիկ մոտ ապագայում չեն լքի Հայաստանը.