

Հաղորդվում է, որ ադրբեջանցիները Հադրութի շրջանի Ուխտաձոր գյուղում ոչնչացրել են Արցախյան ազատամարտին նվիրված հուշարձան և խաչքար։ Այս ոչնչացման ակտը հայտնել է monumentwatch.org կազմակերպությունը, որը մոնիտորինգ է իրականացնում և պաշտպանում է Արցախում (Լեռնային Ղարաբաղ) մշակութային ժառանգության պահպանությունը: Կազմակերպության տվյալներով՝ 2023 թվականի սեպտեմբերի 7-ին Telegram-ի ալիքում տարածված տեսանյութը հստակ ապացույցներ է ներկայացնում Հադրութի շրջանում հայկական մշակութային ժառանգության շարունակական ոչնչացման մասին, որն այժմ գտնվում է Ադրբեջանի վերահսկողության տակ։ Տեսանյութում երևում էր Ուխտաձոր գյուղում Արցախյան ազատամարտին նվիրված հուշարձանի դիտավորյալ ոչնչացումը` ջարդուփշուր անելով հուշարձանի մասերը։ Բացի այդ, նշվել է, որ 2021 թվականին ադրբեջանական վանդալիզմի հետևանքով ոչնչացվել է նաև մշակութային համալիրի մաս կազմող խաչքար։ Այս գործողությունները, որոնք ավելի լայն օրինաչափության մաս են կազմում, ընդգծում են, որ մշակութային ժառանգության ոչնչացումը Ադրբեջանի կողմից կիրառված կանխամտածված ռազմավարություն է: Նման գործողությունները ոչ միայն վնասում են տուժած համայնքի մշակութային իրավունքներին, այլև խախտում են միջազգային մարդասիրական իրավունքը: Միջազգային իրավունքը, ներառյալ Միջազգային քրեական դատարանի 8-րդ հոդվածը և ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի 2003 թվականի «Մշակութային ժառանգության միտումնավոր ոչնչացման մասին հռչակագիրը», արգելում է մշակութային ժառանգության միտումնավոր թիրախավորումը և ոչնչացումը, մասնավորապես՝ գրավյալ տարածքներում զինված հակամարտությունների ընթացքում կամ դրանից հետո: Ավելին, Զինված ընդհարման դեպքում մշակութային արժեքների պաշտպանության մասին 1999 թվականի Հաագայի կոնվենցիայի 1999 թվականի երկրորդ արձանագրության 9-րդ հոդվածը հատուկ արգելում է մշակութային արժեքների ոչնչացումը թշնամու վերահսկողության տակ գտնվող տարածքներում: Ուխտաձոր գյուղի մշակութային ժառանգության ոչնչացումը խիստ մտահոգիչ է և ընդգծում է հակամարտությունից տուժած շրջաններում մշակութային վայրերի պաշտպանության և պահպանման կարևորությունը: