

خاورمیانه در یک مقطع حساس قرار دارد، زیرا از اول مارس، درگیریهای جدیدی در ایران آغاز شده است. این موضوع تأثیرات عمیقی بر امنیت منطقهای دارد و با تغییرات بسیاری در چشمانداز همراه است. در یک گفتوگوی مفصل که توسط نویان تاپان برگزار شد، آناهیت آدامیان - نویسنده و عضو شورای سیاسی حزب 'جمهوری' ارمنستان - به بررسی پیامدهای ممکن برای ارمنستان پرداخت و مسیرهای احتمالی برای ایران همسایه ترسیم کرد. آدامیان، اعلام شده فوت رهبر معظم ایران را عاملی برای تحول بنیادی میداند. گمانهزنیها حاکی از انتصاب مجتبی خامنهای به عنوان جانشین اوست، حرکتی که او به عنوان بازگشتی به ریشههای سلطنتی ایران انتقاد میکند. عدم تایید رسمی ممکن است به دلیل موضع اسرائیل مبنی بر هدف قرار دادن جانشینانی که سیاستهای فعلی را ادامه میدهند، به عنوان یک 'اقدام دفاعی' تلقی شود. برای ارمنستان، مسیر آینده ایران حیاتی است، نه تنها برای امنیت مرزی بلکه برای حفظ ثبات اقتصادی و سیاسی بلندمدت. آدامیان مطرح میکند که منافع اصلی ارمنستان با تکامل ایران به یک 'کشور سکولار در حال توسعه و بدون تحریم که با ایالات متحده همکاری میکند' همخوانی دارد. این سناریو میتواند نیروهای بیثباتکنندهای مانند حماس، حزبالله و حوثیها را خنثی کند و ثبات منطقهای را تقویت کند. او هشدار میدهد که پیچیدگیهای این درگیری عمیق است و نشاندهنده بیثباتی طولانیمدت است. آدامیان سه سناریوی احتمالی برای ایران را ترسیم میکند: 1. تسلط تندروها: عناصر واکنشی که قدرت را از طریق مواضع ضدایالات متحده و ضد اسرائیل به دست میآورند. 2. تغییر سکولار: رهبری احتمالی توسط رئیس جمهور مسعود پزشکیان در کنار مترقیانی که اصلاحات سکولار تدریجی را تشویق میکنند، و احتمالاً بازگرداندن رضا پهلوی برای یک دوره انتقالی. 3. جنگ داخلی: بدترین نتیجهای که میتواند کشور را به هرج و مرج داخلی بکشاند، و باید به هر قیمتی از این وضعیت اجتناب کرد. او افسانهی 'منجی'هایی مانند روسیه و چین را نقد میکند و بر ضرورت تمرکز ارمنستان بر تقویت اتحادهای مدرن تاکید دارد. با اشاره به ناکامیهای تاریخی روسیه، آدامیان مخالف وابستگی به ضمانتهای خارجی است که با آرمانهای حاکمیت ارمنستان همخوانی ندارد. در موضوعات داخلی، او به انتخابات آتی ارمنستان میپردازد و از تغییر سیستم به سمت یک نظام ریاستجمهوری حمایت میکند، و سیاستهایی را که وعده توسعه واقعی میدهند، بر سخنان توخالی ترجیح میدهد. همچنین او از اقدامات اخیر علیه دخالتکنندگان خارجی که بهعنوان روزنامهنگار معرفی میشوند، دفاع میکند و بر اینکه دموکراسی واقعی با نفوذ بیحد و حصر خارجی برابر نیست، تأکید دارد. با تشدید تنشها در ایران که بر منطقه سایه افکنده، نظرات آدامیان بر لزوم اولویتبندیهای استراتژیک روشن در ارمنستان و تأکید بر مسیر مستقل و جدا از قدرتهای جهانی غیرقابل اعتماد تأکید میکند.